Kraanwater in Venezuela

Kan je kraanwater drinken in Venezuela?

Nee, kraanwater in Venezuela is niet veilig om te drinken. Dit geldt voor het hele land, van de hoofdstad Caracas tot afgelegen regio’s. Reizigers wordt geadviseerd om altijd op flessenwater of gezuiverd water over te stappen, ook voor tanden poetsen en ijsblokjes.

Waterkwaliteit en veiligheid

Als je je afvraagt of kraanwater veilig is in Venezuela, is het antwoord helder: nee. Volgens het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken kun je water het beste veilig maken door het te filteren, koken, ontsmetten of te distilleren voordat je het drinkt. Onzuiver water kan ziektes veroorzaken zoals tyfus, cholera, hepatitis en dysenterie.

De Amerikaanse ambassade in Caracas bevestigt dit beeld. Verontreinigd water is een bron van significante gastro-intestinale infecties in Venezuela. Dit is geen incidenteel probleem, maar een structurele kwestie die samenhangt met de bredere staat van de watervoorziening in het land.

De situatie is de afgelopen jaren verergerd door de aanhoudende economische en infrastructurele crisis in Venezuela. Onderzoek aangehaald door Equal Times laat zien dat Venezuela wereldwijd op de negende plaats staat wat betreft hernieuwbare zoetwatervoorraden, maar dat de staat, die verantwoordelijk is voor het leveren van deze bronnen, noch de kwaliteit noch de beschikbaarheid ervan garandeert. Met andere woorden: er is genoeg water in het land, maar de zuivering en distributie ervan schieten tekort.

Dat gebrek aan garanties raakt vrijwel de hele bevolking.
De verslechterende watercrisis van het land treft 90 procent van de bevolking en duwt de meest kwetsbare Venezolanen richting voedselonzekerheid. Voor toeristen is deze context belangrijk: als de lokale watervoorziening al voor miljoenen inwoners onbetrouwbaar is, is voorzichtigheid voor bezoekers geen overdreven maatregel maar noodzaak.

Ook reisorganisaties die zich baseren op officiële gezondheidsadviezen zijn eenduidig. Volgens Passport Health kun je het beste een waterfles en waterzuiveringstabletten of een filtersysteem meenemen, omdat het niet veilig is om kraanwater te drinken. Deze aanbeveling geldt voor het hele land, niet alleen voor afgelegen gebieden.

Waterinfrastructuur en leidingnetwerk

De problemen met drinkwater in Venezuela zijn nauw verbonden met de staat van het leidingnetwerk. Het staatsbedrijf Hidrocapital is verantwoordelijk voor drinkwater en sanitatie in drie van de dichtstbevolkte staten van het land.
Hidrológica de la Región Capital (Hidrocapital) is verantwoordelijk voor drinkwater en sanitatievoorzieningen in drie van de dichtstbevolkte staten van Venezuela, Distrito Capital, Miranda en Vargas, die samen 20 procent van de totale bevolking van het land vertegenwoordigen.

Uit onderzoek van watertoezichthouder Monitor Ciudad, geciteerd door Equal Times, blijkt dat van de 6,426 miljard dollar die tussen 2000 en 2015 werd goedgekeurd voor plannen en verbeteringen van het staatsbedrijf, slechts 34 procent daadwerkelijk werd geïnvesteerd. Volgens de directeur van de organisatie ging 70 procent van de middelen feitelijk verloren.

Dit gebrek aan onderhoud en investering heeft geleid tot officiële noodmaatregelen.
In 2014 maakte president Nicolás Maduro waterrantsoenering officieel met zijn zogenoemde Bevoorradingsplan, waarbij functionarissen destijds kritieke regenvalniveaus en de daaruit voortvloeiende droogte aanhaalden als rechtvaardiging voor de maatregelen. Deze rantsoenering en de onderliggende infrastructurele problemen bestaan in de kern nog altijd voort.

Het gevolg is dat inwoners van steden als Caracas regelmatig zonder lopend water zitten en water uit alternatieve bronnen moeten halen. Voor reizigers betekent dit dat je niet alleen niet op de kwaliteit van het kraanwater kunt vertrouwen, maar dat de beschikbaarheid ervan ook onvoorspelbaar kan zijn. Dit verschilt van bijvoorbeeld Colombia of Brazilië, waar in grote steden een groter deel van de bevolking wel toegang heeft tot een stabieler leidingnetwerk, ook al is kraanwater ook daar meestal niet zonder meer veilig voor toeristen.

Stroomuitval speelt eveneens een rol bij de onbetrouwbaarheid van de watervoorziening. Zuiveringsinstallaties zijn afhankelijk van elektriciteit, en aanhoudende energieproblemen in Venezuela maken de behandeling van water extra onzeker. Dit soort onderbrekingen kan onverwacht leiden tot verminderde waterkwaliteit in het net, zelfs in wijken waar de situatie normaal gesproken iets beter is.

Tips voor reizigers

Ga er bij een reis naar Venezuela vanuit dat je nergens water drinken uit de kraan kunt doen, waar je ook verblijft. Hieronder een aantal praktische tips om gezond te blijven tijdens je reis.

Drink alleen verpakt of behandeld water. Koop flessenwater met een intacte verzegeling, of behandel water zelf voordat je het drinkt. Volgens Travel with Hello wordt zelfs in goede hotels aangeraden om flessenwater of goed gefilterd water te gebruiken voor drinken en tanden poetsen, en ijs te vermijden tenzij je zeker weet dat het van gezuiverd water is gemaakt.

Kook water als alternatief. Heb je geen flessenwater bij de hand, dan is een volledige kook van minstens een minuut een effectieve manier om bacteriën, virussen en parasieten te doden. Dit is vooral handig als je logeert op een plek met een waterkoker.

Neem een filter of zuiveringstabletten mee. Reizigers die van plan zijn langere tijd in Venezuela te verblijven of afgelegen gebieden te bezoeken, doen er goed aan een filterfles of chloor of jodiumtabletten mee te nemen. Zo ben je niet volledig afhankelijk van de beschikbaarheid van flessenwater.

Let op bij ijsblokjes en rauwe groente. Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken adviseert geen ijs in drankjes te vragen, omdat dit met kraanwater gemaakt kan zijn, en meldt dat het eten van ongekookte groenten en fruit je ziek kan maken. Schil fruit zelf of kies voor gekookte groenten.

Wees voorbereid op reizigersdiarree. Reizigersdiarree in Venezuela komt geregeld voor. Maag- en darmklachten zoals ernstige diarree komen in het hele land veel voor. Neem daarom orale rehydratiezouten mee en raadpleeg een arts als klachten langer dan een paar dagen aanhouden of gepaard gaan met koorts of bloed.

Wassen mag, drinken niet. Je gezicht wassen of douchen met kraanwater is voor de meeste reizigers geen probleem, zolang je niet grote hoeveelheden inslikt. Voor drinken, tanden poetsen en het bereiden van eten blijft flessenwater of gekookt water de veilige keuze.

Flessenwater: beschikbaarheid en prijzen

In toeristische gebieden, grotere supermarkten en de meeste hotels is flessenwater over het algemeen verkrijgbaar. Reisbronnen raden aan om verzegelde flessen te kopen bij supermarkten, hotels of gevestigde winkels en de sluiting altijd te controleren voordat je drinkt, omdat er in sommige markten ook hervulde flessen worden verkocht die niet betrouwbaar zijn.

Concrete, actuele prijzen voor flessenwater in Venezuela zijn lastig hard te maken op een manier die maandenlang klopt, omdat de economische situatie in het land sterk fluctueert en prijzen in lokale valuta snel kunnen veranderen. Reken er in ieder geval op dat je flessenwater als vaste post in je reisbudget moet opnemen, zeker als je van plan bent langere tijd te blijven of afgelegen gebieden te bezoeken waar de aanvoer minder gegarandeerd is.

Buiten de grote steden en toeristische trekpleisters kan de beschikbaarheid van flessenwater minder vanzelfsprekend zijn. Neem daarom, zeker bij trektochten of bezoeken aan afgelegen natuurgebieden, voldoende flessenwater of zuiveringsmiddelen mee voor de hele reisduur, net zoals je dat zou doen bij een trip naar afgelegen delen van Bolivia.

Lokale gewoonten rondom drinkwater

Voor veel Venezolanen is het wantrouwen richting kraanwater onderdeel van het dagelijks leven. Waar het leidingnetwerk onbetrouwbaar is of waar rantsoenering geldt, zoeken bewoners naar alternatieve bronnen. Zo laat berichtgeving van Equal Times zien hoe inwoners van Caracas, een van de vele regio’s die getroffen zijn door watertekorten, water tappen bij een bron in het centrum van de stad.

In gebieden waar conventionele watersystemen onder druk staan, zijn ook alternatieve oplossingen ontstaan. Volgens Tap Water Worldwide zijn in sommige gemeenschappen
zonne-energie gedreven zuiveringssystemen geïntroduceerd om duizenden mensen van veilig drinkwater te voorzien, in een land waar de infrastructuur onder druk staat en conventionele watersystemen onbetrouwbaar zijn. Dit soort initiatieven onderstreept hoe structureel het probleem is: het gaat niet om een tijdelijke storing, maar om een langdurige uitdaging waar zowel lokale bewoners als bezoekers rekening mee moeten houden.

Voor reizigers betekent dit dat je de voorzichtigheid van de lokale bevolking het beste kunt overnemen. Als Venezolanen zelf water koken, filteren of alternatieve bronnen zoeken voordat ze het drinken, is dat een duidelijk signaal dat je als bezoeker niet zomaar op het kraanwater moet vertrouwen. Dat geldt trouwens ook wanneer je vanuit Venezuela doorreist naar buurlanden zoals Venezuela of Colombia, waar de waterkwaliteit per regio eveneens sterk kan verschillen.

Conclusie: kraanwater in Venezuela

Kraanwater in Venezuela is niet veilig om te drinken. Dit wordt bevestigd door meerdere bronnen, van de Amerikaanse overheid tot lokale waterorganisaties, en hangt samen met een structurele crisis in de watervoorziening en het leidingnetwerk van het land. Wie zich afvraagt of water drinken in Venezuela zonder voorzorgsmaatregelen kan, krijgt dus een duidelijk nee als antwoord.

Kies daarom altijd voor verzegeld flessenwater, gekookt water of water dat je zelf hebt gefilterd of gezuiverd, ook voor tanden poetsen en ijsblokjes. Neem reizigersdiarree serieus als je toch klachten krijgt en zorg voor rehydratiezouten in je reisapotheek. Met de juiste voorbereiding, zoals je ook zou treffen bij een reis naar Peru of Peru, hoeft de onveilige status van kraanwater in Venezuela geen probleem te zijn voor een verder mooie reis door dit land.