Water meenemen en bewaren: jerrycan, waterzak en houdbaarheid

Water dat je zelf meeneemt in een jerrycan of waterzak kun je met voorzorg drinken: het blijft goed zolang je schoon drinkwater tapt, het afgesloten, koel en donker bewaart en het binnen enkele dagen gebruikt. Water uit een beek, bron of twijfelachtige kraan behandel je eerst. Dat geldt extra voor jonge kinderen, zwangeren en mensen met een verminderde weerstand.

De belangrijkste feiten op een rij

• Veiligheid: opgeslagen water is zo veilig als de bron en de container. Een schoon vat met goed kraanwater geeft weinig problemen. Een warm, half leeg vat dat vaak opengaat wel.
• Smaak en hardheid: de hardheid van het water verandert niet in de jerrycan. De smaak wel: nieuw plastic, warmte en lange opslag geven al snel een muffe of plastic smaak.
• Risico’s: bacteriegroei door warmte en licht, vuil via je handen of de tap, en aanslag in de hoeken van een slecht gereinigd vat.
• Bij twijfel: ruikt of smaakt het water vreemd, dan gebruik je het niet om te drinken. Kook het, filter het of gebruik het alleen nog voor afwassen.

Welke watercontainer kun je het beste meenemen om te kamperen?

Er is geen opslag die voor iedereen het beste werkt. Het hangt af van hoe je reist: met de auto naar een camping, met een camper, of te voet of op de fiets naar een wildkampeerplek. Hieronder vergelijken we de gangbare opties.

Harde jerrycan voor camping en camper

Een harde jerrycan is de klassieker op de camping. Hij staat stevig, kan tegen een stootje en heeft vaak een tapkraantje, zodat je water tapt zonder het vat op te tillen. Kies er een die bedoeld is voor drinkwater. Dat herken je aan de vermelding dat het materiaal geschikt is voor levensmiddelen of aan het symbool van een glas met een vork.

Let op de kleur. Een ondoorzichtig of donker vat laat minder licht door, en licht stimuleert de groei van algen. Een doorzichtig vat is handig om te zien hoeveel je nog hebt, maar zet je die in de zon, dan zie je na een tijdje vaak een groene waas.

Opvouwbare jerrycan of waterzak

Wil je ruimte besparen, dan is een opvouwbare jerrycan of een waterzak een goed alternatief. Leeg nemen ze bijna niets in, vol hang je een waterzak aan een boom of aan je fiets. Voor wildkamperen is dat praktisch: je vult hem eenmalig bij een bron of tappunt en hebt dan water voor koken, drinken en afwassen.

Het nadeel is duurzaamheid. Zacht plastic slijt op de vouwen en kan lekken, zeker als je hem vaak in elkaar drukt. Ook droogt een waterzak lastiger uit, waardoor vocht achterblijft in de naden. Laat hem na gebruik openhangen zodat hij helemaal droog wordt.

Drinkzak in je rugzak

Een drinkzak met slangetje is fijn tijdens het lopen of fietsen, omdat je drinkt zonder te stoppen. Voor opslag van meerdere dagen is hij minder geschikt. Het slangetje en het mondstuk zijn plekken waar zich snel vuil en bacteriën ophopen, en ze zijn lastig te reinigen. Gebruik hem vooral voor water van die dag en spoel hem ’s avonds om.

Flessen en navulbare drinkflessen

Gewone drinkflessen zijn de makkelijkste opslag om schoon te houden: wijde opening, geen naden, makkelijk uit te borstelen. Ze zijn een goede aanvulling op een grote jerrycan. Je tapt een fles af voor de dag en houdt het grote vat zo veel mogelijk dicht. Ga je vaak naar plekken waar je niet zeker bent van het water, kijk dan ook naar een drinkfles met ingebouwd filter.

Hoeveel water neem je mee als je gaat kamperen?

Hoeveel opslag je nodig hebt, hangt af van het weer, je inspanning en of je ook kookt en afwast met dit water. Op een camping met een tappunt om de hoek volstaat een kleine voorraad. Bij wildkamperen zonder vaste bron heb je meer nodig, omdat je ook voor de nacht en de volgende ochtend water moet hebben.

Hoeveel je zelf per dag drinkt, lees je in onze gids over je dagelijkse waterbehoefte. Reken voor koken en afwassen extra. Bij warm weer en zware inspanning loopt je behoefte flink op. Neem liever wat te veel mee dan te weinig, en leer de signalen van uitdroging herkennen, zeker als je met kinderen reist.

Hoe lang blijft water houdbaar in een jerrycan of waterzak?

Water zelf bederft niet, maar wat erin zit wel. Bacteriën en algen die meekomen via de bron, de container of je handen kunnen zich vermenigvuldigen. Hoe snel dat gaat, hangt van een paar factoren af.

• De bron. Kraanwater dat in veel landen met een kleine hoeveelheid chloor wordt behandeld, blijft langer goed dan onbehandeld bron- of beekwater.
• De temperatuur. Hoe warmer het water, hoe sneller bacteriën groeien. Een jerrycan in de volle zon of in een hete auto gaat veel sneller achteruit dan een vat in de schaduw.
• Licht. Daglicht stimuleert algengroei, vooral in doorzichtige containers.
• Hoe vaak je het opent. Elke keer dat je de dop opendraait of uit de opening drinkt, komt er vuil bij.
• De staat van de container. Een vat met oude aanslag besmet vers water direct opnieuw.

Als vuistregel geldt: water dat je op de camping tapt, gebruik je binnen enkele dagen en ververs je daarna. Is het warm, of komt het water uit een natuurlijke bron, dan ververs je het vaker. Water dat lang in een vat heeft gestaan, gebruik je eerder voor afwassen dan om te drinken.

Hoe houd je water vers zonder koelkast?

Op de camping of onderweg heb je meestal geen koeling. Dat hoeft geen probleem te zijn, zolang je een paar gewoonten aanhoudt.

1. Zet het vat in de schaduw. Onder de luifel, onder de auto of aan de schaduwzijde van je tent. Draai het mee als de zon draait.
2. Kies een donkere of ondoorzichtige container. Of wikkel een doorzichtig vat in een doek of handdoek.
3. Gebruik verdampingskoeling. Een natte doek om het vat houdt het water koeler doordat het vocht verdampt. Maak de doek opnieuw nat als hij droog is.
4. Vul het vat helemaal. Een vol vat warmt minder snel op dan een half leeg vat, en er zit minder lucht in.
5. Tap af, drink niet uit de opening. Vul een beker of fles uit de tap. Raak de tuit niet aan met je mond of vuile handen.
6. Houd de dop en tap schoon. Leg de dop niet op de grond en spoel de tap af na gebruik.
7. Ververs regelmatig. Leeg het vat helemaal, spoel het om en vul het opnieuw, in plaats van steeds bij te vullen bovenop oud water.

Ga je met de auto of camper, dan helpt het om het vat niet in de kofferbak te laten staan als je parkeert. Daar wordt het snel heel warm.

Hoe maak je een jerrycan of waterzak goed schoon?

Een nieuwe jerrycan smaakt vaak naar plastic. Spoel hem voor de eerste keer een paar keer goed om met warm water. Sommige kampeerders laten hem ook een tijd staan met water en een beetje zuiveringszout of azijn, en spoelen daarna grondig na. Dat helpt tegen de nieuwe smaak.

Tijdens en na de reis maak je de container geregeld schoon:

• Spoel hem om met warm water en een mild afwasmiddel.
• Gebruik voor een harde jerrycan een flessenborstel om de hoeken te bereiken.
• Schroef de tap los als dat kan en maak die apart schoon. Daar zit vaak het meeste vuil.
• Spoel na met schoon water tot je geen zeep meer ruikt.
• Laat de container open en ondersteboven drogen voordat je hem opbergt.

Zie je groene of zwarte aanslag, of voelt de binnenkant glibberig aan, dan is grondig reinigen nodig. Lukt dat niet meer, vervang de container dan. Een waterzak die blijft stinken na reinigen, kun je beter niet meer voor drinkwater gebruiken.

Kun je water uit je jerrycan veilig drinken zonder het te koken?

Heb je goed kraanwater getapt en de container netjes behandeld, dan kun je het water in de eerste dagen gewoon drinken. Twijfel je, let dan op de signalen: een vreemde geur, een muffe of zure smaak, troebelheid, of slierten en aanslag in het vat. Lees ook welke signalen erop wijzen dat water niet drinkbaar is.

Heb je water dat te lang heeft gestaan of uit een onbekende bron komt, dan heb je een paar opties:

• Koken. Dat doodt de meeste ziekteverwekkers, maar haalt geen chemische vervuiling weg. Lees meer in ons artikel over gekookt water.
• Filteren. Een goed waterfilter haalt bacteriën en vuil uit het water. Handig als je onderweg veel bijvult.
• Zuiveringstabletten. Licht en klein mee te nemen, maar ze hebben inwerktijd nodig en geven soms een smaak. Alles over de verschillende middelen lees je bij waterzuiveringstabletten en andere middelen.

Behandel water altijd voordat je het in de container doet. Zo voorkom je dat je een schoon vat besmet met onbehandeld water.

Waar vul je drinkwater bij als je kampeert in Europa?

Op de meeste campings vind je tappunten voor drinkwater. Let wel op de bordjes. Vooral bij tappunten op parkeerplaatsen, bij begraafplaatsen of in de bergen staat soms aangegeven dat het water niet drinkbaar is. In Frankrijk zie je dan "eau non potable", in Spanje "agua no potable". Twijfel je over een kraan, gebruik dat water dan alleen voor afwassen of behandel het eerst.

Bij wildkamperen in landen als Noorwegen vul je soms bij een beek of meer. Dat water ziet er vaak helder uit, maar helder is niet hetzelfde als veilig. Er kunnen dieren in de buurt zijn en je ziet niet wat er stroomopwaarts gebeurt. Filter of kook dit water voordat je het drinkt of opslaat.

Welke wateropslag past bij jouw manier van kamperen?

Kampeer je met de auto op een vaste plek, dan is een harde jerrycan met tap het meest praktisch. Vul je hem dagelijks bij het tappunt en zet je hem in de schaduw, dan heb je altijd vers water bij de tent.

Reis je met een camper, dan heb je vaak een vaste watertank. Gebruik daarnaast een losse jerrycan of flessen voor drinkwater, zodat je niet afhankelijk bent van de tank als je niet zeker weet hoe schoon die is.

Trek je te voet of op de fiets, kies dan voor een lichte waterzak voor ’s avonds en drinkflessen voor overdag. Combineer dat met een filter of zuiveringsmiddel, zodat je onderweg veilig kunt bijvullen. Zo draag je niet meer water mee dan nodig, en heb je toch altijd genoeg.