Kraanwater in Italië

Kun je in Italië het kraanwater drinken?

Ja, je kunt in heel Italië het kraanwater zonder problemen drinken. Een uitzondering geldt eigenlijk alleen voor mensen met een gevoelige maag, die de eerste dagen liever overschakelen op flessenwater om te wennen aan andere watermineralen.

Kort overzicht

Veiligheidsoordeel: veilig om te drinken, in heel Italië, inclusief Rome, Milaan, Florence, Venetië en Napels. Smaak en hardheid: Italië heeft relatief hard water, met name in Toscane en Umbrië, met hogere niveaus calcium en magnesium. Dit is niet schadelijk, maar wel merkbaar in de smaak. Risico’s: minimaal. Oudere leidingen in historische centra kunnen de smaak soms licht beïnvloeden. Bij twijfel: let op bordjes met "acqua non potabile" en kies in afgelegen gebieden eventueel voor flessenwater of filtratie.

Hoe veilig is kraanwater in Italië?

Het kraanwater in Italië wordt streng gecontroleerd door zowel nationale als Europese instanties. Sinds Italië onder de EU Drinking Water Directive valt, moeten waterleveranciers testen op microbiologische verontreinigingen zoals E. coli en chemische residuen waaronder nitraten en pesticiden.

Italië staat wereldwijd op nummer 2 met een score van 98,2% in het waterkwaliteitsonderzoek van Yale University (EPI), wat laat zien dat het kraanwater van hoge kwaliteit is voor zowel bewoners als bezoekers. Volgens het eerste rapport van het Nationale Centrum voor Waterveiligheid (CeNSiA) bij het Italiaanse Nationale Instituut voor Gezondheid (ISS), voldeed het drinkwater in Italiaanse huizen tussen 2020 en 2022 in bijna 100% van de gevallen aan de wettelijke parameters, gebaseerd op meer dan 2,5 miljoen chemische, fysisch-chemische en microbiologische testen.

Rome ontvangt 97% van zijn drinkwater uit bronnen en 3% uit putten, terwijl Milaan zijn drinkwater haalt uit 433 putten in de omgeving van de stad. De waterbronnen verschillen per regio: Noord-Italië profiteert van overvloedig bergwater uit de Alpen, terwijl het zuiden meer afhankelijk is van grondwater en reservoirs.

Hoe zit het met het leidingnetwerk?

De kwaliteit van het leidingnetwerk varieert per regio, maar in grote toeristische steden is dat zelden een probleem. Volgens de Italiaanse nationale statistiekdienst ISTAT verloren de Italiaanse aquaducten in 2020 42,2% van het water dat ze vervoerden, en een op de vier steden in het land verliest meer dan de helft van zijn water door lekken.

In 2024 daalde het waterlekkage in het distributienetwerk van Rome tot 27%, een stuk lager dan het nationale gemiddelde van destijds 42%. Deze lekken zijn vooral een infrastructureel en economisch probleem, geen directe bedreiging voor de veiligheid van het water dat uiteindelijk uit de kraan komt.

Oudere gebouwen of historische gebieden gebruiken soms nog oudere leidingen, die af en toe sporenhoeveelheden lood of koper kunnen introduceren. In historische centra zoals Florence, Venetië en delen van Napels kan de smaak daardoor licht afwijken, maar het water blijft veilig om te drinken.

Kun je in Rome het kraanwater drinken?

Ja, in Rome kun je het kraanwater zonder zorgen drinken. De stad staat zelfs bekend als "Regina Aquarum" koningin van het water, en het kraanwater komt deels nog via eeuwenoude aquaducten naar de stad.

Rome telt tussen de 2.500 en 2.800 nasoni, de karakteristieke openbare drinkfonteinen, in het grootstedelijk gebied, waarvan een tiende in het historisch centrum staat. Het water uit deze fonteinen is hetzelfde water dat aan huishoudens wordt geleverd en dus net zo veilig. Vul onderweg gerust je fles, dat scheelt geld en plastic.

Kun je in Venetië het kraanwater drinken?

Ja, ook in Venetië is het kraanwater veilig om te drinken. Het water wordt via een leidingsysteem vanaf het vasteland aangevoerd, wat betekent dat de ligging in de lagune geen invloed heeft op de drinkwaterkwaliteit.

Net als elders in Italië kan de smaak in oudere delen van de stad iets afwijken door het leidingnetwerk, maar dat verandert niets aan de veiligheid. Neem een herbruikbare fles mee, want ook in Venetië vind je drinkwaterpunten in de stad.

Kun je op Sicilië het kraanwater drinken?

Sicilië valt onder dezelfde Italiaanse en Europese regelgeving als de rest van het land, dus ook hier is het kraanwater in principe veilig. Het eiland is voor zijn drinkwater meer afhankelijk van grondwater en reservoirs dan Noord-Italië, dat profiteert van bergwater uit de Alpen.

In afgelegen plattelandsgebieden op het eiland kan de waterkwaliteit iets minder consistent zijn dan in de grote steden. Let hier op signalering zoals "acqua non potabile" en kies bij twijfel voor flessenwater of filtratie.

Wat als je een bordje "acqua non potabile" ziet?

Als water niet geschikt is om te drinken, hangt er in Italië meestal een bordje met de tekst "acqua non potabile" wat niet-drinkbaar water betekent. Tenzij dit bordje er staat, is water uit openbare fonteinen gewoon veilig om te drinken.

Dit systeem is betrouwbaar en wordt door zowel lokale inwoners als toeristen gebruikt. Zie je geen waarschuwing, dan kun je met een gerust hart je fles vullen.

Kun je beter flessenwater drinken in Italië?

Noodzakelijk is het niet, maar veel Italianen doen het toch. Italië is een van de grootste consumenten van flessenwater ter wereld. In 2013 lag de Italiaanse consumptie boven de 12 miljard liter, met Italië op dat moment als eerste Europese land en derde wereldwijd in jaarlijkse consumptie per hoofd van de bevolking, met 190 liter per persoon.

In een recentere periode consumeerden Italianen 10,4 miljard liter gebotteld stilstaand water. Dat is vooral een culturele gewoonte, geen noodzaak vanuit veiligheidsoogpunt.

Prijzen flessenwater

Per augustus 2023 lag de gemiddelde verkoopprijs van koolzuurhoudend mineraalwater in supermarkten, hypermarkten, minimarkten en discountwinkels op 0,28 euro per liter, tegenover 0,23 euro per liter voor stilstaand mineraalwater. Een klein flesje water kost ongeveer 0,30 euro in de supermarkt, maar kan oplopen tot 2 euro bij een kiosk op een toeristische plek.

In restaurants in Rome betaal je voor een fles water van 0,33 liter ongeveer 0,94 euro, terwijl een fles van 1,5 liter in de supermarkt rond de 0,41 euro kost. Bekende merken zijn San Pellegrino, Acqua Minerale San Benedetto en Ferrarelle.

Serveren restaurants in Italië gratis kraanwater?

Niet altijd. Veel Italiaanse restaurants verkopen liever een fles mineraalwater dan dat ze gratis kraanwater serveren. Zit je in een trattoria, dan brengt de ober vaak automatisch een fles mineraalwater naar tafel, zonder dat je erom vraagt.

Wil je liever kraanwater, vraag er dan gewoon beleefd naar. Dat levert meestal een positieve reactie op, al is het geen gegarandeerde optie op elke kaart.

Waarom drinken Italianen zelf ook flessenwater?

Italianen drinken regelmatig kraanwater, vooral in steden met uitstekende waterkwaliteit zoals Rome en Milaan, maar er bestaat tegelijk een sterke culturele voorkeur voor flessenwater. Deze twee gewoonten bestaan naast elkaar, ook al is het kraanwater net zo betrouwbaar.

Bewustwordingscampagnes wijzen steeds vaker op de tegenstelling tussen de uitstekende kwaliteit van kraanwater en het overmatige gebruik van flessenwater. Toch blijft de gewoonte om water te kopen diepgeworteld in de Italiaanse cultuur.

Wat zijn nasoni en vedovelle?

Rome is gezegend met meer dan 2.500 drinkfonteinen, de nasoni, die het hele jaar door gratis vers water bieden aan inwoners en bezoekers. De naam betekent letterlijk "grote neuzen" naar de vorm van de tuit.

Deze fonteinen dateren uit de 19e eeuw, toen de toenmalige burgemeester van Rome, Luigi Pianciani, besloot een systeem te bouwen waarmee mensen gemakkelijk gratis water konden krijgen op plekken met veel voetgangersverkeer, zoals stadspleinen. Milaan heeft een vergelijkbaar systeem met gietijzeren fonteinen die vedovelle heten. Je vindt ze verspreid door de hele stad en ze dienen hetzelfde doel als de nasoni in Rome.

Hoe hard is het kraanwater in Italië?

De smaak van kraanwater verschilt flink per regio, maar over het geheel genomen heeft Italië een van het hardste water van West-Europa. Vooral in regio’s als Toscane en Umbrië bevat het water hogere niveaus calcium en magnesium.

Dit is niet schadelijk voor je gezondheid, maar de smaak kan wel anders zijn dan je gewend bent. Houd hier rekening mee als je bijvoorbeeld koffie zet met kraanwater tijdens je vakantie.

Kun je last krijgen van je maag door het kraanwater?

Sommige reizigers ervaren milde spijsverteringsklachten door de overgang naar andere watermineralen, maar dit is meestal tijdelijk en geen serieuze zorg. Heb je een gevoelige maag, dan kun je de eerste dagen voor de zekerheid flessenwater drinken of een waterfilter gebruiken.

In afgelegen plattelandsgebieden kan de waterkwaliteit iets minder consistent zijn dan in de grote steden. Filtratie of koken kan daar extra zekerheid bieden, al is dit voor de meeste reizigers niet nodig.

Conclusie: kun je het kraanwater in Italië drinken?

Het antwoord is ja. Het kraanwater in Italië is veilig om te drinken en wordt streng gecontroleerd volgens Europese en Italiaanse normen, met Rome, Milaan, Florence, Venetië, Napels en Sicilië allemaal binnen dit oordeel.

Voor je reis betekent dit dat je zonder zorgen water uit de kraan kunt drinken in je hotel of vakantiewoning, gebruik kunt maken van openbare fonteinen zoals de nasoni in Rome, en geld kunt besparen met een herbruikbare fles. Let in landelijke gebieden op bordjes als "acqua non potabile" en overweeg daar eventueel filtratie bij twijfel.

Net als in andere West-Europese landen zoals Frankrijk, Duitsland en Spanje, kun je in Italië rekenen op drinkwater van hoge kwaliteit. Vul je fles, en geniet van je reis.